Gratis w sklepie internetowym możesz oferować legalnie, jeśli jasno określisz warunki promocji, prawidłowo rozliczysz podatki i nie wprowadzisz klientów w błąd. Prezent możesz dodawać do zamówień od określonej kwoty lub przy zakupie wybranych produktów. Zasady promocji powinny również uwzględniać sytuację, w której klient zwraca zamówienie. Dobrze dobrany gratis może zwiększyć wartość koszyka, ale jego koszt nie powinien pochłaniać zysku ze sprzedaży.
Gratis w sklepie internetowym – na czym polega taka promocja?
Gratis to dodatkowy produkt, który klient otrzymuje do zamówienia bez ponoszenia osobnej opłaty. Może być dołączany do każdego zakupu lub przyznawany po spełnieniu określonych warunków, np. przekroczeniu ustalonej wartości koszyka albo zakupie konkretnego produktu. Przykładowo sklep kosmetyczny może dodawać próbkę kremu do każdego zamówienia, sprzedawca elektroniki oferować etui przy zakupie telefonu, a sklep z artykułami domowymi dorzucać prezent do zakupów o wartości co najmniej 200 zł.
Dzięki takiej promocji klient otrzymuje coś dodatkowego bez dopłaty, a sklep może zwiększyć atrakcyjność swojej oferty i zachęcić kupujących do większych zakupów. Ważne jednak, aby zasady otrzymania gratisu były jasno określone i znane klientowi jeszcze przed złożeniem zamówienia.
Gratis, rabat i obniżka ceny – czym się różnią?
Gratis zwiększa atrakcyjność oferty przez dodanie produktu, natomiast rabat zmniejsza kwotę, którą klient płaci za zakupy. Rabat jest jedną z form obniżki ceny.
| Mechanizm | Jak działa? | Przykład |
| Gratis | Klient otrzymuje dodatkowy produkt bez dopłaty. | Kup ekspres, a kawę otrzymasz gratis. |
| Rabat | Sprzedawca zmniejsza cenę po spełnieniu określonego warunku. | 10% rabatu z kodem promocyjnym. |
| Obniżka ceny | Produkt jest oferowany taniej niż wcześniej. | Cena lampy spada ze 150 zł do 120 zł. |
Dzięki gratisowi możesz zwiększyć atrakcyjność zakupu bez obniżania ceny podstawowego produktu. Nie oznacza to jednak, że taka promocja jest bezkosztowa dla sklepu.
Po co oferować gratis klientom? Korzyści dla sklepu internetowego
Gratis może być skutecznym sposobem na zwiększenie wartości zamówień, promocję nowych produktów i zachęcenie klientów do zakupów. Ważne jednak, aby nie był przypadkowym dodatkiem, lecz odpowiadał na potrzeby kupujących i wspierał konkretny cel sprzedażowy.
Co możesz zyskać, oferując gratisy w swoim sklepie internetowym?
- Większa wartość koszyka. Jeśli oferujesz prezent przy zakupach od 200 zł, klient, który ma w koszyku produkty za 180 zł, może zdecydować się na dodatkowy zakup, aby otrzymać gratis. W ten sposób zwiększasz średnią wartość zamówienia.
- Większa sprzedaż wybranych produktów. Gratis może zachęcić do zakupu konkretnego artykułu. Przykładowo, jeśli do ekspresu do kawy dodasz paczkę ziaren, klient otrzyma gotowy zestaw, z którego może od razu skorzystać.
- Promocja nowych produktów. Dołączając próbki kosmetyków, kawy czy perfum, dajesz klientom możliwość przetestowania nowości. Jeśli produkt przypadnie im do gustu, mogą wrócić po pełnowymiarowe opakowanie.
- Pozyskiwanie nowych klientów. Gratis do pierwszego zamówienia może być dodatkową zachętą do wybrania Twojego sklepu zamiast konkurencji. To również sposób na wyróżnienie oferty bez obniżania ceny produktów.
- Budowanie pozytywnych doświadczeń zakupowych. Przydatny, dobrze dobrany prezent może pozytywnie zaskoczyć klienta i sprawić, że lepiej zapamięta Twoją markę. Zwiększa to szansę, że ponownie wybierze Twój sklep.
Pamiętaj jednak, że większa sprzedaż nie zawsze oznacza większy zysk. Każdy gratis ma swój koszt, do którego mogą dojść wydatki związane z pakowaniem i wysyłką. Dlatego przed uruchomieniem promocji sprawdź, czy dodatkowa marża ze sprzedaży pokryje koszty prezentów.
Jaki gratis można dodać do zamówienia – przykłady
Najlepiej wybierać produkty, które uzupełniają zakup lub pozwalają klientowi wypróbować coś nowego. Przypadkowy drobiazg może zostać odebrany jako zbędny dodatek, nawet jeśli sprzedawca poniósł koszt jego zakupu.
Oto kilka pomysłów na gratis do zamówienia, dopasowanych do różnych branż.
| Rodzaj gratisu | Przykład | Dla jakiego sklepu? |
| Próbka produktu | Miniatura kremu, próbka perfum lub kawy | Kosmetyki, perfumy, kawa i herbata |
| Akcesorium uzupełniające | Ściereczka do okularów, etui lub pędzel | Optyka, elektronika, kosmetyki |
| Mały produkt pełnowartościowy | Długopis, notes lub zakładka | Artykuły papiernicze i książki |
| Materiał cyfrowy | E-book, instrukcja lub poradnik PDF | Sprzęt kuchenny, hobby, edukacja |
| Produkt marki własnej | Miniaturowa świeca lub niewielkie opakowanie przypraw | Wyposażenie wnętrz, artykuły spożywcze |
| Gratis sezonowy | Ozdoba świąteczna lub akcesorium wakacyjne | Dekoracje, moda, produkty sezonowe |
Dobry gratis nie musi być drogi. Ważniejsze, żeby pasował do zakupionego produktu i był przydatny dla klienta. Przykładowo sklep ogrodniczy może dołączyć nasiona ziół do zamówionej doniczki, marka obuwnicza zapasowe sznurówki, a sklep zoologiczny próbkę karmy w nowym smaku. Taki prezent nie tylko zwiększa atrakcyjność zamówienia, ale może też zachęcić klienta do wypróbowania kolejnych produktów z oferty sklepu.
Dobrym pomysłem jest także wykorzystanie gratisów do promocji produktów własnej marki. Pozwalają zaprezentować asortyment klientom, którzy wcześniej nie mieli okazji go wypróbować. Przy wyborze prezentu sprawdź również jego rozmiar, wagę i wymagania dotyczące przechowywania. Niewielki produkt może generować dodatkowe koszty, jeśli wymaga osobnego opakowania lub specjalnych warunków transportu.
Jak ustalić zasady promocji z gratisem?
Przed uruchomieniem promocji określ, kto otrzyma prezent, za jakie zakupy i przez jaki czas. Warunki powinny być zrozumiałe jeszcze przed złożeniem zamówienia.
Najprościej zacząć od wyboru jednego z dwóch mechanizmów:
- Gratis po przekroczeniu wartości koszyka, np. prezent do zamówienia od 200 zł.
- Gratis przy zakupie konkretnego produktu, np. dodatkowe akcesorium przy zakupie ekspresu do kawy.
Następnie przygotuj szczegółowe zasady akcji.
Jak przygotować promocję krok po kroku?
Jak poinformować klienta o warunkach promocji?
Informacje o gratisie powinny być widoczne już na etapie przeglądania oferty, np. na karcie produktu, banerze promocyjnym lub w koszyku. Klient powinien wiedzieć, co otrzyma w prezencie, jakie warunki musi spełnić i do kiedy obowiązuje promocja. Jeśli liczba gratisów jest ograniczona, również poinformuj go o tym przed zakupem.
Przykładowy komunikat:
„Zrób zakupy za minimum 200 zł i odbierz bawełnianą torbę gratis! Promocja trwa od 1 do 15 listopada lub do wyczerpania puli 100 prezentów. Wartość zamówienia liczymy po rabatach, bez kosztów dostawy. Jeden gratis na zamówienie”
Szczegółowe zasady możesz przedstawić w osobnym regulaminie promocji, dostępnym przed złożeniem zamówienia. Pamiętaj jednak, że najważniejsze warunki powinny być widoczne bez konieczności szukania ich w regulaminie. Jeśli promocja dotyczy tylko nowych klientów, wybranych produktów lub nie łączy się z innymi rabatami, poinformuj o tym bezpośrednio przy ofercie. Zadbaj również o aktualizację komunikatów, gdy pula prezentów się wyczerpie.
Gratis w sklepie internetowym a prawo – o czym trzeba pamiętać?
Oferowanie gratisów w sklepie internetowym jest legalne, ale wymaga przestrzegania określonych zasad. Przede wszystkim musisz jasno informować klientów o warunkach promocji i zadbać o prawidłowe rozliczenie podatków. Znaczenie ma również sposób reklamowania prezentów, szczególnie gdy używasz określeń „gratis”, „darmowy” lub „bezpłatny”.
Czy od gratisu trzeba zapłacić VAT?
Nie zawsze. Jeśli przekazujesz klientowi dodatkowy produkt bez opłaty, jego wydanie może podlegać VAT. Zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy o VAT znaczenie ma m.in. to, czy przysługiwało Ci prawo do odliczenia podatku przy nabyciu, imporcie lub wytworzeniu przekazywanego towaru.
Przepisy przewidują jednak wyjątki dla prezentów o małej wartości oraz próbek przekazywanych na cele związane z działalnością gospodarczą.
W przypadku prezentów o małej wartości obowiązują dwa limity:
- 20 zł netto to maksymalna jednostkowa cena nabycia lub koszt wytworzenia prezentu, który możesz przekazać bez konieczności prowadzenia ewidencji obdarowanych osób. Wartość ustala się na moment przekazania produktu.
- 100 zł netto to maksymalna łączna wartość prezentów przekazanych jednej osobie w roku podatkowym, jeśli prowadzisz ewidencję pozwalającą ustalić tożsamość obdarowanych.
Przykład
Jeśli do zamówienia dodajesz notes kupiony za 12 zł netto, jego przekazanie może nie podlegać VAT na podstawie limitu 20 zł. Jeśli natomiast prezent kosztuje 60 zł netto, możesz skorzystać z limitu 100 zł, pod warunkiem prowadzenia odpowiedniej ewidencji i nieprzekroczenia rocznej wartości prezentów dla danej osoby.
Ważne jest również to, czy gratis stanowi odrębny, nieodpłatnie przekazywany produkt, czy element odpłatnie sprzedawanego zestawu. W drugim przypadku zasady rozliczenia VAT mogą wyglądać inaczej. Samo oznaczenie produktu jako „gratis” lub przypisanie mu ceny 0 zł nie przesądza o sposobie opodatkowania. Dlatego przed rozpoczęciem promocji warto skonsultować jej konstrukcję z księgowym.
Czy przy sprzedaży premiowej trzeba rozliczyć PIT?
W niektórych promocjach gratis może być traktowany jako nagroda związana ze sprzedażą premiową. Przykładem jest akcja, w której klient otrzymuje dodatkowy prezent za dokonanie zakupów na określoną kwotę.
Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 68 ustawy o PIT nagrody związane ze sprzedażą premiową mogą korzystać ze zwolnienia z podatku, jeśli ich jednorazowa wartość nie przekracza 2000 zł. Zwolnienie nie dotyczy jednak nagród otrzymanych w związku z prowadzoną przez odbiorcę działalnością gospodarczą, stanowiących przychód z tej działalności.
Jeśli jednorazowa wartość nagrody przekroczy 2000 zł, w przypadku nagrody otrzymanej przez konsumenta co do zasady stosuje się 10% zryczałtowany podatek od całej wartości nagrody, a nie tylko kwoty przekraczającej limit. Obowiązki związane z jego pobraniem i odprowadzeniem zasadniczo spoczywają na organizatorze promocji.
Pamiętaj jednak, że nie każdy gratis dodany do zamówienia jest nagrodą ze sprzedaży premiowej w rozumieniu przepisów podatkowych. Sposób rozliczenia zależy od konstrukcji konkretnej akcji.
Czym różni się próbka od zwykłego gratisu?
Próbka ma umożliwić klientowi przetestowanie produktu i ocenę jego właściwości przed zakupem. Przykładowo sklep kosmetyczny może dołączyć do zamówienia niewielką saszetkę kremu, a palarnia kawy próbkę nowej mieszanki ziaren.
Zgodnie z art. 7 ust. 7 ustawy o VAT próbka powinna pozwalać na ocenę cech produktu, służyć jego promocji i co do zasady nie być przeznaczona do zwykłego zaspokojenia potrzeb odbiorcy. Wyjątek dotyczy sytuacji, gdy takie wykorzystanie jest nieodłącznym elementem promocji i ma zachęcać do zakupu.
Nie każda miniatura produktu automatycznie spełnia definicję próbki. Liczą się jej właściwości oraz cel przekazania. To rozróżnienie ma znaczenie podatkowe, ponieważ próbki spełniające warunki określone w ustawie, przekazywane na cele związane z działalnością gospodarczą, nie podlegają VAT na zasadach przewidzianych w art. 7 ust. 3.
Czy można reklamować produkt jako „gratis”?
Tak, pod warunkiem że klient rzeczywiście otrzymuje prezent bez dodatkowej opłaty, a sposób przedstawienia promocji nie wprowadza go w błąd.
Art. 7 pkt 20 ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym zabrania reklamowania produktu jako darmowego, jeśli konsument musi za niego zapłacić. Wyjątkiem są określone, nieuniknione koszty związane z odpowiedzią na ofertę, odbiorem lub dostarczeniem produktu. Dlatego produktu oferowanego za 1 zł nie możesz przedstawiać jako gratisu.
Możesz natomiast przygotować promocję typu „Kup ekspres do kawy, a paczkę ziaren otrzymasz gratis”. Ważne, aby cena ekspresu nie została sztucznie podwyższona w celu pokrycia kosztu prezentu, a klient znał warunki oferty przed zakupem.
Gratis musi być rzeczywiście dodatkową korzyścią, a nie produktem, którego koszt ukryto w cenie zamówienia.
Gratis a najniższa cena z 30 dni
Nie każda promocja z gratisem wymaga podawania najniższej ceny z 30 dni przed obniżką. Zgodnie z wyjaśnieniami Prezesa UOKiK obowiązek ten zależy od tego, czy sklep informuje o obniżeniu ceny konkretnego produktu.
Przykładowo:
- „Kup dwa produkty, trzeci otrzymasz gratis”. Co do zasady nie musisz wskazywać najniższej ceny z 30 dni, ponieważ nie komunikujesz obniżki ceny konkretnego produktu.
- „Kup produkt A, produkt B otrzymasz gratis”. Taka oferta również co do zasady nie wymaga podawania najniższej ceny z 30 dni, o ile nie przedstawiasz jej dodatkowo jako obniżki ceny konkretnego towaru.
- „Kup dwa produkty, trzeci taki sam otrzymasz 50% taniej”. W tym przypadku informujesz o obniżce ceny konkretnego produktu, dlatego musisz podać jego najniższą cenę z 30 dni przed obniżką.
Najważniejszy jest sposób przedstawienia promocji. Jeśli reklamujesz dodatkowy prezent bez obniżania ceny produktów, obowiązek informowania o najniższej cenie z 30 dni co do zasady nie powstaje. Jeśli jednak komunikujesz rabat na konkretny produkt, musisz przestrzegać przepisów dotyczących informowania o obniżkach cen.
Gratis a zwrot zamówienia – co dzieje się z prezentem?
Przy zwrocie zamówienia sposób postępowania z gratisem zależy od warunków jego przyznania i konstrukcji umowy. Nie ma jednej zasady, która pozwalałaby sprzedawcy żądać zwrotu każdego prezentu.
Trzeba przede wszystkim odróżnić całkowite odstąpienie od umowy od zwrotu tylko części zakupionych produktów.
Całkowity zwrot zamówienia z gratisem
Konsument kupujący przez internet ma co do zasady 14 dni od otrzymania towaru na odstąpienie od umowy, choć przepisy przewidują od tego prawa określone wyjątki. W przypadku odstąpienia od całej umowy uważa się ją za niezawartą, a strony powinny zwrócić sobie świadczenia objęte tą umową.
W przypadku gratisów istotne jest jednak to, czy prezent stanowił element zamówienia, czy został przekazany jako odrębny upominek. Jeżeli dodatkowy produkt był częścią świadczenia objętego umową, odstąpienie może wiązać się również z obowiązkiem jego zwrotu. Inaczej może wyglądać sytuacja, gdy sklep przekazał klientowi odrębny, bezwarunkowy prezent.
Samo uzależnienie otrzymania gratisu od wcześniejszego zakupu nie przesądza więc o obowiązku jego zwrotu. Sprzedawca nie może też uzależniać skuteczności ustawowego prawa odstąpienia od spełnienia dodatkowych warunków, które są niezgodne z przepisami.
Częściowy zwrot zamówienia z gratisem
Więcej wątpliwości pojawia się wtedy, gdy klient zwraca tylko część zakupionych produktów, a wartość pozostałego zamówienia spada poniżej progu uprawniającego do otrzymania gratisu.
Przykład: gratis przy zakupach od 200 zł
Sklep oferuje prezent przy zamówieniach o wartości minimum 200 zł. Klient kupuje produkty za 300 zł i otrzymuje gratis. Po kilku dniach odstępuje od umowy w odniesieniu do części produktów o wartości 150 zł. Wartość pozostawionych zakupów wynosi więc 150 zł, czyli mniej niż wymagany próg promocji. Czy w takiej sytuacji klient musi zwrócić prezent?
Nie ma automatycznej zasady nakazującej zwrot gratisu po spadku wartości zamówienia poniżej określonego progu. Sposób rozliczenia zależy od konstrukcji umowy, charakteru prezentu i zgodnych z prawem warunków promocji. Sprzedawca nie powinien automatycznie potrącać wartości prezentu z kwoty należnego zwrotu, ponieważ takie działanie wymaga odpowiedniej podstawy prawnej. Samo umieszczenie postanowienia w regulaminie nie oznacza również, że będzie ono skuteczne. Zasady promocji nie mogą ograniczać ustawowych praw konsumenta.
Dlatego jeszcze przed rozpoczęciem akcji warto określić sposób postępowania przy całkowitym i częściowym odstąpieniu od umowy. W przypadku bardziej rozbudowanych mechanizmów promocyjnych najlepiej skonsultować te zasady z prawnikiem. Pamiętaj też, że opisane kwestie dotyczą odstąpienia od umowy i nie należy ich utożsamiać z prawami przysługującymi klientowi w przypadku reklamacji towaru.
Gratis jako element strategii promocji sklepu internetowego
Gratis może pomóc zwiększyć atrakcyjność oferty, ale powinien realizować konkretny cel sprzedażowy. Samo rozdawanie produktów nie gwarantuje większej liczby zamówień ani poprawy rentowności.
Przed rozpoczęciem akcji ustal, jaki wynik chcesz osiągnąć. Może to być wyższa średnia wartość koszyka, większa sprzedaż określonej kategorii lub zainteresowanie nowym produktem.
Następnie policz pełny koszt promocji. Uwzględnij zakup lub wytworzenie prezentów, dodatkowe pakowanie, ewentualne koszty dostawy oraz konsekwencje podatkowe.
Po zakończeniu akcji porównaj wyniki z okresem bez promocji. Zwróć uwagę na:
- średnią wartość zamówienia,
- liczbę i wartość zamówień objętych promocją,
- współczynnik konwersji,
- łączny koszt wydanych prezentów,
- marżę po uwzględnieniu kosztów akcji,
- liczbę zwrotów zamówień promocyjnych.
Dopiero takie zestawienie pozwala ocenić, czy oferowanie gratisów przynosi sklepowi korzyści.
Jak oferować gratisy w sklepie Shoper?
W Shoper App Store dostępne są aplikacje, które pomagają przygotować i obsługiwać promocje z gratisami. Jednym z przykładów jest aplikacja Produkt gratisowy w koszyku. Pozwala proponować klientom prezenty po spełnieniu określonych warunków zakupowych.
”Stworzyliśmy aplikację „Produkt gratisowy w koszyku” w jednym celu – żeby zwiększyć dochody naszych klientów. Sprzedawca ustala progi zakupowe, przygotowuje kilka prezentów do wyboru i określa warunki ich otrzymania. Klient widzi w koszyku dostępne gratisy i to, ile brakuje mu do odblokowania kolejnego, więc warunki promocji są jasne dokładnie w momencie decyzji zakupowej.
Działa to na dwa sposoby: sklep, w którym dostaje się coś ekstra, jest po prostu atrakcyjniejszy, a stopniowe odblokowywanie lepszych prezentów zachęca do dorzucenia kolejnych produktów, co podnosi średnią wartość zamówienia (AOV).
Gratis do zamówienia w sklepie internetowym – najczęstsze pytania
Nie każdy produkt będzie odpowiedni. Gratis musi spełniać obowiązujące wymagania dotyczące bezpieczeństwa, oznakowania i wprowadzania do obrotu. Najlepiej wybierać dodatki dopasowane do asortymentu i potrzeb klientów.
Nie każda promocja wymaga zmiany głównego regulaminu sklepu. Jej warunki muszą być jednak jasno przedstawione przed zakupem. Możesz przygotować osobny regulamin promocji, który określi zasady otrzymania prezentu.
Tak. Możesz ustalić maksymalną pulę prezentów lub limit przypadający na klienta. Poinformuj o ograniczeniach przed zakupem i nie obiecuj prezentów, których nie możesz już dostarczyć.
Tak, jeśli warunek ten jest jasno określony. W zasadach promocji wyjaśnij, kogo uznajesz za nowego klienta i jak weryfikujesz uprawnienie do otrzymania prezentu.
Tak, jeśli przewidują to zasady promocji. Możesz również wyłączyć możliwość łączenia ofert. Poinformuj klienta o ograniczeniach przed złożeniem zamówienia.
Tak. Klient może zapłacić standardową cenę za wybrany produkt i otrzymać dodatkowy prezent bez dopłaty. Nie trzeba w tym celu obniżać ceny podstawowego zakupu.
Zobacz, jak Polacy kupują w Q4 i które działania naprawdę przynoszą rekordy. Raport na podstawie 20 000 sklepów.
Pobieram raport